AST Nedir ve Neden Yükselir

Sağlık 2 Kasım 2015

Karaciğer testi olarak da bilinen ALT ve AST değerleri doktorların hastalıkları teşhis etmesinde önemli rol oynar. ALT ve AST değerleri arasındaki oran karaciğer ile ilgili sorunları teşhis etmemizde çok önemli bir rol oynar. ALT ve AST sık olarak istenen kan testlerdir. AST/ALT oranı sağlıklı kişilerde 0.7–1.4 arasında olmalıdır.

ALT ile ilgili yazımıza ulaşmak isterseniz ALT Nedir ve Neden Yükselir linkine tıklayabilirsiniz.

AST Normal Değeri kaç olmalıdır?

AST enziminin normal seviyesi 5 – 40 U/L\”dir.

ast-neden-yukselirAST Nedir?

Aspartat aminotransferaz enzimi; alyuvarlarda, karaciğerde, kalp, iskelet kaslarında, pankreasta ve böbreklerde bulunur. AST, adı geçen doku ve hücrelerin hasarında kana salınır. AST’nin kandaki miktarı hücrelerdeki hasarın şiddeti ve büyüklüğü ile doğru orantılıdır.

AST testi, kandaki aspartat aminotransferaz enziminin seviyesini ölçer. Vücutta çeşitli organ ve dokularda üretilen AST enzimi testi daha çok organ veya dokulardaki hücre hasarı ile ilgili bilgi verir. Genellikle karaciğer fonksiyon testleri içinde yer alan bir test olan AST, sadece karaciğere özgü hastalıklarda değil, farklı doku ve organların hastalıklarında da değişiklik gösterir.

GGT, AST ve ALT karaciğer ve safra yolu hücreleri başta olmak üzere birçok hücre grubunda bulunan önemli enzimlerdir. Bu enzimlerin normal değerleri AST ve ALT için 40’ın altında olmalıdır. Bir diğer karaciğer fonksiyon testi sonucu olan GGT ise yaklaşık olarak 50’nin altında olması gerekir.

AST ve ALT Yüksekliği Nelere İşaret Eder?

İlaç kulanımına bağlı gelişen karaciğer hasarlarına işaret edebileceği gibi karaciğer hücre nekrozuna, obstrüktif sarılığa, kronik hepatit’e, alkolik hepatit’e de işaret edebilir. Bu gibi durumlarda AST değeri ALT’den daha yüksek çıkmaktadır. Bu durum karaciğer hastalıklarının teşhisinde doktorlara önemli bilgi vermektedir.

Hücrelerde oluşan hasarlar sebebiyle AST, ALT ve GGT enzimlerinin kan değerleri artar. AST ve ALT çoğunlukla karaciğer hasarında yükselirken, GGT enzimi ise alkol kullanımına bağlı olarak gelişen karaciğer hasarı, safra yolu tıkanıklıkları ve pankreas hastalıklarında yükselir.

ast-nedir-ve-neden-yukselirAST Testi Neden Yapılır?

  • Karaciğer hasarının olup olmadığının araştırılmasında yapılır.
  • Hepatit ve siroz gibi karaciğer hastalıklarının belirlenmesinde kullanılır.
  • Karın ağrısı, bulantı, kusma ve sarılık gibi belirtilerin sebeplerinin bulunmasında kullanılır.
  • Sarılığın sebebinin belirlenmesinde önemli bir etkendir.
  • Aşırı alkol kullananlarda oluşan karaciğer hasarının aşamalarının tespitinde kullanılır.
  • Karaciğer hastalıklarının tedavisinin izlenmesinde AST testi önemli bir unsurdur.

AST ve ALT Değerlerini Yükselten İlaçlar

Birçok ilaç karaciğer enzimlerinde yükselmeye sebep olabilir. Bu ilaçların başlıcaları şunlardır:

  • Ağrı kesiciler: Aspirin, asetaminofen, ibuprofen, naproxen, diclofenac, fenilbutazon
  • Psikotik ilaçlar: Fenitoin, valproik asit, Karbamazepin ve fenobarbital
  • Antibiyotikler: Tetrasiklin, sulfonamid, isoniyazid , sulfametaksazol, trimetoprim, nitrofurantoin
  • Kolesterol düşürücü ilaçlar: Statinler ve niasin
  • Kardiyovasküler ilaçlar: Amiodaron (cardarone), hidralazin (hydralazine), guinidine
  • Trisiklik antidepresanlar AST ve ALT değerlerini yükseltebilir.

İlaca bağlı karaciğer yüksekliklerinde, ilacı bıraktıktan sonra AST ve ALT seviyelerindeki yükseklik birkaç hafta veya birkaç ay içerisinde normale dönmesi beklenir. İlaçlar bırakıldığı halde AST ve ALT değerleri normal değerlerine geri dönmüyorsa, karaciğer hastalıklar yönünden hasta tekrar değerlendirilmelidir.

Ast Neden Yükselir?

1- Hepatit hastalıklarında Ast değerleri yükselir: Hepatit yani karaciğer intihaplanması akut hepatit ve kronik hepatit olmak üzere 2 grupta incelenir. Akut hepatitte AST, genellikle normalin 10 katına kadar yükselir. Bu durumda 1-2 ay kadar kalabilen AST düzeyleri,  3-5 ay sonra normal seviyelerine geri döner. Akut hepatit geçici bir rahatsızlıktır. Kronik hepatitte ise AST değeri en fazla 4 katına kadar yükselir. Uzun yıllar süren bir rahatsızlıktır. Alkolik hepatitlerde de yine AST değerleri yüksektir.
2- Siroz: Karaciğer hastalıklarından biridir. Siroz durumunda AST değerleri yüksek çıkar.
3- Kalp kası veya iskelet kası hasarında: Kalp kasında ya da iskelet kaslarınında oluşan hasar durumlarında AST değerleri yüksek çıkar.
4- Uzun süreli ilaç kullanımı: Sürekli ilaç kullanımı nedeniyle karaciğerde hasar oluşabilir. Bu durumda AST değerlerinde artış olur. Yukarıda ilaç etkileşimi yapan bazı ilaçlar gruplarına örnek vermiştik.
5- Yüksek A vitamini düzeylerinden dolayı: Yüksek miktarda A vitamini alımı da AST değerinin yükselmesine sebep olmaktadır.
6- Akciğer veya böbrek hasarında: Bu gibi durumlarda AST düzeyleri yüksek çıkabilmektedir.
7- Ekinezya gibi bitkisel ilaçların kullanımı: Ekinezya ve buna benzer bazı bitki çayları da Ast değerlerini yükseltebilir.
8- Göbek çevresi yağlanma ve dengesiz beslenme: Kilolu ve hareketsiz yaşam karaciğer yağlanmasına sebep olabilir Bu durumda da AST değerlerinde yükselme görülebilir.

Sonuç olarak AST ve ALT değerleriniz yüksek çıktıysa mutlaka bunun sebebi bulunmalı ve tedavi edilmelidir.

Yorumlar

Yazıya 285. yorum yapılmış.

1 3 4 5
Nazlı çatak 31 Mayıs 2018

Merhaba
Sorularım yanıtı benim için çok önemli yardımınızı rica ediyorum ..çok acil
Avrupa da yaşıyorum , dil bilmiyorum..Dr eşimin tahlil sonuçlarını bana vermiyor alkole bağlı sağlık sorunları var … Ciddi anlamda alkol alıyor günde 8 -10 kutu bira içiyor .10 yıldan fazla bu şekilde yaşıyor
Karaciğer yağlanması ile başlayan şikayet ve Dr kontrollerınde 2 yıl önce Dr son uyarıyı vermiş . buna rağmen alkole devam etti arada bir iki ay içmediği oldu ,
6 ay önce aniden değişim oldu sanki , hızlı bir şekilde zayıfladı , kasları eridi görünümü çok değişti , Dr karaciğerde Bazı değerlerin çok yükseldiğni söylemiş . sadece B12 ilacını kesti başka birşey yapılmadı ..1 yıl sonrası kontrol randevusu vermiş 3 ay içmedi ama 3 aydır yine içiyor ….. 2 yıl önce ultrason mr ve 3 Ayda bir kan tahlilleri yapıldı .ama eşim içmeyi bırakamadı
1 yıldır idrar ve burundan bazen kan gelmeye
başladı..mide bulantıları ve ishal var sabaha kadar uyumuyor . Gunduz aralıklı uyuyor
Eşim bana eksik Bilgi veriyor..alkole bağlı karaciğer yağlanmasından olduğunu söylüyor
Dr da sonuçları vermiyor ,,
Hastalığı hangi aşamada ??ve ölüm tehlikesi varmı acaba ?bunları bu ülkede öğrenemiyoruz sadece hasta ile gidersem Bilgi alabilirim , eşimde yalnız gitmek istiyor
Burada korku ile yaşıyorum , ülkenin kuralları hasta istemediği sürece hiç bir şey yapamazsınız .çok endişeliyim
Yanıtınız benim için önemli
Çok teşekkür ederim

admin 1 Haziran 2018

Merhaba Nazlı, eşiniz çok alkol tükettiği için karaciğeri ciddi şekilde hasar almış olabilir. Ast ve Alt değerleri yüksektir. Karaciğer vücut sağlığı için çok önemli bir organdır. Karaciğer sağlıklı olmazsa birçok organ bundan olumsuz olarak etkilenir. Size tavsiyemiz. bir alkol bırak merkezi varsa eşinizi oraya götürmeniz olacak. Çünkü mutlaka alkolü acil olarak bırakmalıdır. Eğer alkol kullanmaya devam ederse karaciğer iflas edecektir. Sağlıklı yaşamak istiyorsak sağlığımıza dikkat etmeliyiz. Umarım alkolu bırakır. Geçmiş olsun.

Mehmetözgür 22 Haziran 2018

Merhaba alt 38 ast 32 normalmidir

Esma yıldız 12 Temmuz 2018

Merhaba kızımın test sonuçlarında ast 94 alt 102 olduğunu ögrendim . Kızım daha 2 aylık doktoru enzimlerinin yüksek olduğunu söyledi . Ve duyduğumdan beri çok endişeliyim . Nasıl bi yol izlenir nasıl olucak çok merak ediyorum . Bu konu hakkinda bilgi verirmisiniz ..